Hoe je Windows 11 telemetrie vermindert voor betere prestaties

Je computer is traag, en je hebt geen flauw idee waarom. Geen malware, geen volle schijf, geen oude hardware.

Maar toch voelt het alsof je door het sliep loopt. Kans is groot dat Windows 11 op de achtergrond een berg data naar Microsoft aan het pushen is — zonder dat je het doorhebt. Telemetrie noemen ze dat. En ja, het klinkt onschuldig, maar het kost je prestaties, je privacy en soms zelfs je geduld.

Goed nieuws: je kunt er iets aan doen. En het is makkelijker dan je denkt.

Wat is Telemetrie en Waarom Moet je je Er Druk Om Maken?

Telemetrie is het proces waarbij Windows 11 informatie over je computer, je gebruik en je instellingen naar Microsoft stuurt. Denk aan welke apps je opent, hoe lang je bezig bent met bepaalde taken, welke hardware je hebt, en zelfs hoe vaak je een foutmelding krijgt.

Microsoft zegt dat dit helpt om Windows beter te maken. En dat klopt gedeeltelijk. Maar de hoeveelheid data die wordt verzameld is behoorlijk fors — en je hebt er weinig controle over.

Wat veel mensen niet weten: telemetrie draait continu op de achtergrond. Het verbruikt processorcapaciteit, geheugen en bandbreedte.

Op een snelle gaming-PC merk je er misschien weinig van. Maar op een laptop met 8 GB RAM of een oudere desktop? Dan voelt het alsof je een extra programma draait dat je nooit hebt geopend. En dat is precies wat het is.

Methode 1: Zet Optionele Diagnostische Gegevens Uit via Instellingen

De makkelijkste manier om telemetrie te beperken is via de standaardinstellingen. Geen technische kennis nodig, gewoon even klikken.

1. Open Instellingen met Windows-toets + I.
2. Ga naar Privacy en beveiliging.
3. Klik op Diagnostische gegevens en feedback.
4. Zet de schakelaar bij Optionele diagnostische gegevens verzenden op Uit.

Wat dit doet: Windows stuurt alleen nog de minimale diagnostische gegevens naar Microsoft.

Dat is de data die nodig is om Windows veilig en up-to-date te houden. Alles wat daarbovenuit gaat — zoals gedetailleerde gebruiksstatistiek en app-gedrag — wordt gestopt. Het verschil in achtergrondactiviteit is merkbaar, vooral op systemen met beperkte resources.

Een kanttekening: als je deelneemt aan het Windows Insider-programma, heb je telemetrie nodig om toegang te krijgen tot pre-release builds. Zet het dus niet uit als je graag de nieuweste functies wilt testen voordat ze voor iedereen beschikbaar zijn.

Methode 2: Schakel Telemetrie-Services Handmatig Uit

Wil je écht controle? Dan moet je de services die telemetrie aansturen deactiveren.

1. Druk op Windows-toets + R, typ services.msc en druk op Enter.
2. Zoek de service Connected User Experiences and Telemetry.
3. Dubbelklik erop, verander het opstarttype naar Uitgeschakeld en klik op Stoppen.
4. Herhaal dit voor de service dmwappushservice (Diagnostics Tracking Service).

Dit gaat dieper dan de instellingen en geeft je veel meer grip op wat er op de achtergrond gebeurt. Deze twee services zijn de belangrijkste afvoerpijpen voor telemetrie-data. Zodra je ze uitschakelt, stopt het merendeel van de gegevensoverdracht naar Microsoft. Windows blijft gewoon werken, updates blijven binnenkomen, en je merkt er in het dagelijks gebruik weinig van — behalve dat je computer wat responsiever aanvoelt.

Let op: sommige functies zoals het synchroniseren van thema's en wachtwoorden tussen apparaten via je Microsoft-account kunnen minder soepel werken. Minder data delen betekent soms ook minder gemak. Het is een afweging.

Methode 3: Gebruik de Opdrachtprompt voor Snelle Uitschakeling

Ben je het type dat liever typt dan klikt? Dan is de opdrachtprompt je beste vriend.

1. Zoek in het startmenu naar Opdrachtprompt, klik met de rechtermuisknop en kies Als administrator uitvoeren.
2. Typ het volgende commando en druk op Enter: sc config DiagTrack start= disabled
3. Typ daarna: sc config dmwappushservice start= disabled en druk opnieuw op Enter.
4. Start je computer opnieuw op om de wijzigingen door te voeren.

Twee commando's en je bent klaar. Dit doet precies hetzelfde als methode 2, maar dan in de helft van de tijd.

Handig als je meerdere computers hebt of als je gewoon sneller wilt zijn. De commando's zijn veilig en omkeerbaar — als je ze ooit ongedaan wilt maken, vervang je disabled door auto en start de services weer.

Methode 4: Schakel de Customer Experience Improvement Program Uit via Taakplanner

Er nog een plek waar Windows telemetrie verstopt: de Taakplanner. Daar draait een taak genaamd Customer Experience Improvement Program — klinkt vriendelijk, maar het verzamelt stilletjes informatie over hoe je Windows gebruikt.

1. Open de Taakplanner via het startmenu.
2. Ga in het linkerpaneel naar Taakplannerbibliotheek → Microsoft → Windows → Customer Experience Improvement Program.
3. Klik met de rechtermuisknop op de taak Consolidator en kies Uitschakelen.

Hiermee stop je een van de meest onzichtbare telemetrie-processen in Windows. Je merkt het misschien niet direct, maar je processor heeft net een beetje adem gekregen.

Wat Kun je Verwachten na het Verminderen van Telemetrie?

Laten we het hebben over resultaten. Op een systeem met een mid-range processor en 8 GB RAM kun je een besparing verwachten van ongeveer 2 tot 5 procent CPU-gebruik op de achtergrond.

Dat klinkt misschien niet spectaculair, maar het is het verschil tussen een computer die soms haperen en een die soepel draait.

Vooral tijdens het opstarten en bij lichte taken zoals browsen en tekstverwerking is het merkbaar. Wat je misschien mist: automatische bugrapportage, gepersonaliseerde suggesties in het startmenu, en sommige synchronisatiefuncties. Maar eerlijk gezegd — hoeveel mensen maken daar echt gebruik van? De meeste mensen willen gewoon een snelle, stabiele computer zonder dat Microsoft meekijkt.

Conclusie: Neem de Control Terug

Telemetrie in Windows 11 is niet per se kwaadwillig, maar het is wel overvloedig. Wil je meer privacy? Hier lees je hoe je diagnostische gegevens in Windows 11 uitschakelt.

En het kost je iets waar je weinig voor terugkrijgt: prestaties en privacy. Door de vier methoden in dit artikel toe te passen — van simpele instellingen tot services uitschakelen — neem je de controle terug over je eigen systeem.

Je hoeft niet alles tegelijk te doen. Begin met methode 1, kijk hoe het voelt, en ga pas verder als je meer wilt. Het mooie is: het is allemaal omkeerbaar. Geen risico, wel resultaat. En als je computer na vijf minuten al sneller aanvoelt, weet je dat het de moeite waard was.